Η ομιλία εξετάζει τη συλλογική και πολιτισμική ταυτότητα σε συνάρτηση με την ελευθερία και το πολιτικό πρόταγμα. Στο επίκεντρο βρίσκεται το ερώτημα ποιος έχει την ευθύνη του έθνους και ποιος αποφασίζει για το συλλογικό: το κράτος ή η ίδια η κοινωνία.
Το πλήρες θέμα της ομιλίας είναι: «Εθνική ταυτότητα και ελευθερία. Η πολιτισμική ταυτότητα ως σημείο αντίστασης στην ηγεμονία. Η μετάβαση από το έθνος του κράτους στο έθνος της κοινωνίας ως αντίδοτο στις εξελίξεις τον 21ο αιώνα».
Περίληψη
Στην ομιλία εξετάζονται η έννοια της συλλογικής και πολιτισμικής ταυτότητας, η διάκριση ανάμεσα στην εθνότητα και το έθνος, καθώς και οι σχέσεις έθνους, κράτους, εθνικισμού και πολιτικού προτάγματος. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ταυτότητα ως έκφραση της ελευθερίας του συλλογικού και στο ερώτημα ποιος έχει την ευθύνη και το δικαίωμα να καθορίζει το εθνικό: το κράτος ή η ίδια η κοινωνία.
Παράλληλα εξετάζεται η ελληνική πολιτισμική ταυτότητα μέσα από τη διαχρονική πορεία του ελληνικού κόσμου και τη σχέση της με την ελευθερία, τη δημοκρατία και την πολιτική αυτοσυγκρότηση της κοινωνίας. Αναπτύσσεται επίσης η σημασία της πολιτισμικής συνοχής στην εποχή της παγκοσμιοποίησης και η σχέση της πολιτισμικής ταυτότητας με την πολιτική και κοινωνική χειραφέτηση.
Ένας ακόμη άξονας αφορά τη σχέση του ελληνικού πολιτισμού με τη νεοτερικότητα. Η ομιλία προσεγγίζει τη σχέση ατομικής και συλλογικής ελευθερίας, τη μετάβαση από το «έθνος του κράτους» στο «έθνος της κοινωνίας» και τη θέση της κοινωνίας ως οργανικού συντελεστή του πολιτικού συστήματος. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζονται η δημοκρατία, η πολιτική συμμετοχή και η δυνατότητα της κοινωνίας να αναλαμβάνει θεσμικά την ευθύνη του συλλογικού της βίου.
Η ομιλία πραγματοποιήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 2026 στο Πνευματικό Κέντρο Χανίων, στο πλαίσιο της Συζήτησης Στρογγυλής Τράπεζας «Η ελληνική πολιτισμική ταυτότητα στην τροχιά του 21ου αιώνα», που διοργάνωσε η Εταιρεία Κρητικών Σπουδών – Ίδρυμα Καψωμένου σε συνεργασία με φορείς της Κρήτης και των Χανίων.
Ολόκληρη η εκδήλωση: Συζήτηση Στρογγυλής Τράπεζας με θέμα “Η ελληνική πολιτισμική ταυτότητα στην τροχιά του 21ου αιώνα” – YouTube
Αναλυτικό πρόγραμμα και περιλήψεις: Η ελληνική πολιτισμική ταυτότητα στην τροχιά του 21ου αιώνα – Αναλυτικό Πρόγραμμα / Περιλήψεις – Εταιρεία Κρητικών Σπουδών – Ίδρυμα Καψωμένου
- Διατηρείται το δικαίωμα αναδημοσιεύσης του παρόντος άρθρου σε οποιοδήποτε μέσο, με απαραίτητη προϋπόθεση να αναγράφεται η παρούσα ιστοσελίδα και ο συγγραφέας ως πηγή. -